อาหารของล้านนา
อาหาร เป็นหนึ่งในปัจจัย 4 อันได้แก่ อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ที่อยู่อาศัย และยารักษาโรค ดังนั้นอาหารจึงมีความสำคัญมากต่อชีวิตของเรา มนุษย์กินอาหารวันละ 3 มื้อ มุนุษย์จึงควรได้รับอาหารที่มีประโยชน์ มีสารอาหารครบถ้วน และที่สำคัญต้องมีรสชาติอร่อย
อาหารนั้นมีมากมายหลายประเภท โดยเฉพาะอาหารไทย ถือได้ว่าเป็นอาหารที่มีความหลากหลายมาก และแยกย่อยออกไปแต่ละท้องถิ่น ซึ่งแต่ละท้องถิ่นก็จะมีเอกลักษณ์เป็นของตัวเอง ไม่ว่าจะเป็นการ ต้ม แกง ยำ ทอด ปิ้ง ฯลฯ ซึ่งอาหารไทยจะมีเอกลักษณ์ที่โดดเด่นมากคือ มีการนำสมุนไพรต่าง ๆ มาประกอบอาหารด้วย เมื่อกินอาหารไทยก็เหมือนกับการกินยาไปในตัว ดังนั้น ถ้ากินอาหารไทย และออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ก็จะทำให้เราไม่เจ็บป่วยได้ง่ายอีกด้วยละครับ
อาหารล้านนา หรืออาหารของทางภาคเหนือของไทย เมื่อกล่าวคำนี้บางคนก็อาจจะนึกถึง ไส้อั่ว น้ำพริกอ่อง น้ำพริกหนุ่ม แคบหมู ฯลฯ นั่นก็เป็นส่วนหนึ่งของร้านอาหารแบบล้านนา แต่อาหารล้านนามีมากมายหลายชนิดมาก บางประเภทคุณอาจจะไม่เคยรู้จัก และไม่เคยรับประทาน ดังนั้นเราจึงนำมานำเสนอให้คุณได้รับรู้รับทราบ และลองหาชิมกันดูนะครับ
เว็บไซต์ของเราอยากนำเสนออาหารที่มีในล้านนา หรือทางภาคเหนือของไทย ให้ผู้ที่สนใจได้เข้ามาอ่านและลองนำไปทำกินกันดูครับ เพราะอาหารที่จะนำเสนอเป็นอาหารแบบดั้งเดิม original ซึ่งจะหาข้อมูลได้จากเว็บไซต์ของเราที่นี่ที่เดียวเท่านั้น ลองดูที่เมนูด้านซ้ายนะครับ และของให้ทานอาหารให้อร่อยนะครับ อ่อ ทานอาหารแล้วอย่าทานมากเกินไปนะครับเว้นที่ไว้ดื่มน้ำบ้างนะครับ...
วัฒนธรรมการกินอาหารของล้านนา
อาหารหลักของคนล้านนา คือข้าวเหนียว เช่นเดียวกับกลุ่มคนตระกูลไตยกลุ่มอื่น ๆ ที่นิยมกินข้าวเหนียวเป็นหลัก ชาวล้านนากินอาหารวันละ 3 มื้อ โดยเรียกมื้อเช้าว่า "กินข้าวงาย" เรียกมื้อกลางวันว่า "กินข้าวตอน" และมื้อเย็นเรียกว่า "กินข้าวแลง"
อุปกรณ์ หรือสำรับ ในการรับประทานอาหารแบบล้านนา
- ขันโตก หรือสะโตก เป็นภาชนะสูงประมาณ 1 ฟุต สำหรับวางอาหารในขณะรับประทานอาหาร เพื่อให้อาหารนั้นอยู่ในระดับสูงกว่าพื้น ทำด้วยไม้หรือหวาย มีหลายขนาด ถือเป็นของใช้ประจำครัวเรือนอย่างหนึ่ง
- ถ้วยแกง ใช้สำหรับใส่แกงที่มีน้ำแกงมาก
- ถ้วยแบน หรือ จาน มีลักษณะแบบจึงใช้ใส่อาหารที่มีน้ำน้อย เช่นอาหารประเภท ปิ้ง ทอด ผัด เป็นต้น
- ช้อน ในสมัยโบราณไม่มีใช้ ปัจจุบันเป็นอุปกรณ์ที่ใช้ในการซดน้ำแกง
- กล่องข้าว ลักษณะคล้ายกระติ๊บ ใช้สำหรับใส่ข้าวเหนียว รองพื้นในกล่องข้าวด้วยกาบหมาก มีฝาปิด และมีสายเพื่อง่ายต่อการขนย้าย



สิ่งที่ไม่ควรกระทำในระหว่างรับประทานอาหาร
การรับประทานอาหารนั้นมารยาทถือเป็นสิ่ง สำคัญยิ่ง เนื่องจากเป็นการนั่งอยู่กันพร้อมหน้าทั้งเด็กและผู้ใหญ่ ผู้ใหญ่ ถือเป็นแบบอย่างที่ดีของเด็ก ส่วนเด็กต้องให้ความเคารพผู้ใหญ่ อีกประการหนึ่งคือ ข้าวปลาอาหาร ถือเป็นสิ่งมีพระคุณที่หล่อเลี้ยงชีวิตต้องให้ความเคารพด้วยเช่นกัน ดังนั้นในการรับประทานอาหารจึงมีข้อห้าม หรือสิ่งที่ไม่สำควรกระทำคือ
- ไม่ผายลม
- ไม่ถ่มถุย
- ไม่เล่นหยอกล้อกัน
- ไม่ทะเลาะกัน
- ไม่พูดมาก
- ไม่หัวเราะ
- ไม่เอาช้อนเคาะกัน ไม่เอาช้อนเคาะถ้วยชามหรือขันโตกให้เกิดเสียงดัง
- ไม่นินทาผู้อื่น (เชื่อว่าจะทำให้ผู้ถูกนินทาฝันถึงอวัยวะเพศของผู้นินทา)
- ไม่ใช้ช้อนคนแกงจนหกล้นถ้วย
- เมื่ออิ่มแล้วไม่บ่นว่า "คัดท้อง - กั๊ดต๊อง" ถือเป็นคนโง่ ไม่รู้จักประมาณตน
- และอื่น ๆ อีกมากมาย ฯลฯ
เมื่อผู้ใดรับประทานอาหารอิ่มก่อนก็สามารถลุกขึ้นไปดื่มน้ำได้ เมื่อรับประทานอาหารกันเสร็จ เรียบร้อย เด็ก ๆ หรือผู้อ่อนอาวุโสจะเป็นผู้เก็บสำรับอาหาร ข้าวเหนียวที่เหลือกินจะเก็บใส่กล่องข้าว ตามเดิม ไว้รับประทานมื้อต่อไป ส่วนอาหารที่เหลือในชาม ถ้าเหลือมากจะใช้ฝาชีครอบไว้หรือเก็บไว้ก่อนในตู้กับข้าว ปัจจุบันมีตู้เย็นก็เก็บไว้ในตู้เย็น แต่ถ้าเหลือน้อยหรือเป็นเศษอาหารจะนำไปเทใส่หม้อเข้า-หมู สำหรับให้หมูกินต่อไปเมื่อคนกินข้าวแล้วจึงจะเอาข้าวให้หมากิน
สำหรับผู้ใหญ่ หลังรับประทานอาหารอาจมีการอมเหมี้ยง เคี้ยวหมาก สูบบุรีขี้โย ส่วนอาหารว่างนั้น ตามธรรมเนียมล้านนาแล้วไม่มี แต่อาจมีอาหารกินเล่นในบางครั้ง ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับฤดูกาลและผลผลิตทางการเกษตรของครัวเรือน เช่น ถั่วลิสงต้ม ถั่วเหลืองต้ม มันเทศต้ม ข้าวโพดต้ม มะม่วงสุก เป็นต้น ขอขอบคุณข้อมูลจาก lannaworld ...





